Elżbieta Chochorowska

Przyczynek do historii skarbu z Michałkowa (Nowe nabytki Muzeum Archeologicznego w Krakowie).

Streszczenie

W latach 1878 i 1897 we wsi Michałków na Ukrainie miały miejsce dwa sensacyjne odkrycia złotych skarbów starożytnych przedmiotów. Przypadkowy charakter odkryć sprawił, że duża część znalezisk uległa rozproszeniu, a nawet zniszczeniu. Pewna część zabytków na szczęście trafiła do zbiorów muzealnych. Największą, liczącą ok. 2600 zabytków o łącznej wadze nieco ponad 3 kg, kolekcję zdołało zgromadzić Muzeum im. Dzieduszyckich we Lwowie. W zawierusze II Wojny Światowej zbiory Muzeum uległy rozproszeniu, zaginęła także kolekcja michałkowska. Według informacji uzyskanych od kilku archeologów ukraińskich została ona wywieziona w 1939 roku gdzieś do Rosji.

Muzeum Archeologiczne w Krakowie posiada w swoich zbiorach niewielki fragment ze skarbów michałkowskich. Są to dwa niewielkie złote paciorki, jeden miniaturowy, sferoidalny oraz drugi w kształcie rurki ze spiralnie zwiniętego drutu, zakupione w 1879 roku przez Adama H. Kirkora oraz kolekcja 9-ciu paciorków (5 dużych sferoidalnych i 4 stożkowate, czwórgraniaste), którą Muzeum nabyło w 1998 roku. Te ostatnie stanowią fragment z tej części skarbu michałkowskiego, którą zakupił Kazimierz Przybysławski we Lwowie, w kilka miesięcy po odkryciu drugiego depozytu.