Zabytek Miesiąca - „Waza z epoki brązu z kurhanu w Guciowie”

Badania wykopaliskowe na cmentarzysku kurhanowym w Guciowie były prowadzone w latach 1959-1965 pod kierunkiem R. Rogozińskiej z Muzeum Archeologicznego w Krakowie. Była to nekropola z okresu neolitu, epoki brązu i wczesnego średniowiecza. Pod kurhanem XIII znajdował się zbiorowy grób szkieletowy zawierający przemieszane fragmenty szkieletów 5 osób. Obok grobu znaleziono pięknie zdobioną wazę. Naczynie z gliny było wykonane ręcznie. Wymiary: średnica - 18 cm, wysokość – 11 cm.

Naczynia takie reprezentują najstarszą fazę rozwoju kultury trzcinieckiej i są znane od Kujaw po dorzecze środkowego Dniepru. Są świadectwem wspólnoty kulturowej sprzed 3500 lat na obszarze Europy Środkowej i Wschodniej.

W początkach drugiego tysiąclecia BC, w strefie środkowo-wschodniej Europy, z dala od głównego nurtu wydarzeń i na uboczu środkowoeuropejskich szlaków kontaktów, powstało nowe ugrupowanie kulturowe określane jako trzciniecki krąg kulturowy. W dalszej części tego tysiąclecia stał się on ważnym składnikiem na mapie kulturowej dużej części Europy. Objął on olbrzymi i zróżnicowany pod względem ekologicznym obszar liczący bez mała 1 mln km2. To duża część dzisiejszej Polski, Białorusi i Ukrainy.

Europa tego okresu to kontynent wielkich kontrastów. W pierwszej połowie II tysiąclecia BC na Krecie rozkwitała kultura minojska, z własnym pismem, wielką sztuką i wspaniałymi pałacami w Knossos, Fajstos czy Kato Zakro. Miasta miały brukowane ulice i budowano nawet wiadukty. Pałac w Knossos był otoczony przez luźną zabudowę willi i bogatych domów. W tym czasie, na północy za kołem podbiegunowym, funkcjonowały społeczności łowców reniferów, żyjące zgodnie z rytmem nakreślonym wiele tysięcy lat wcześniej, w czasach epoki lodowcowej. Niezwykle ważnym wydarzeniem, które miało wielki wpływ na uformowanie się i kształt epoki brązu w Europie było powstanie w kontynentalnej Grecji kultury mykeńskiej, której twórcy mówili po grecku i czcili Zeusa, Herę i innych bogów.

 

Cykl wystaw czasowych: ZABYTEK MIESIĄCA
Tytuł: WAZA Z EPOKI BRĄZU Z KURHANU W GUCIOWIE
Kurator cyklu: JACEK GÓRSKI
Scenariusz wystawy: JACEK GÓRSKI
Opracowanie plastyczne: ANNA PIWOWARCZYK
Realizacja oświetlenia: ARTUR TONIARZ
Fotografie: AGNIESZKA SUSUŁ